fa طراحی شبکه زنجیره تأمین چند دوره ای و سه سطحی برای محصولات زراعی فاسد شدنی با استفاده از الگوریتم های فراابتکاری تخصصي Special پژوهشي Research <p dir="RTL" style="text-align: justify;">سالانه به دلایل مختلف مقدار قابل‌ملاحظه‌ای از محصولات تولیدی در صنایع مختلف غذایی و زراعی در زنجیره تامین خود فاسد می&shy;شوند. مکانیزم های مختلفی نیاز هست تا این ضایعات را کاهش دهد و یا بتواند از اقلام فاسد شده بهره برداری کند. بنابراین در این مقاله سعی شده برای بهبود این شرایط نامطلوب، شبکه زنجیره تأمین کارایی طراحی گردد که هدف از آن، کمینه‌سازی هزینه‌ها برای محصولات فاسدشدنی می&shy;باشد. به دلیل وجود تحقیقات اندک در حوزه زنجیره تأمین محصولات زراعی فاسدشدنی، این تحقیق می&shy;تواند یکی از تحقیقات پایه‌ای این حوزه محسوب شود. همچنین به‌منظور بررسی و تحلیل مدل پیشنهادی از یک مطالعه موردی در استان مازندران برای محصولات زراعی استفاده کرده است. ازآنجایی‌که مدل پیشنهادی در ابعاد بزرگ مسأله پیچیده و دشوار (<span dir="LTR">NP-<em>hard</em></span>) می&shy;باشد، لذا برای بررسی نتایج، از الگوریتم‌های فرا ابتکاری استفاده‌شده است. لازم به ذکر است که جهت مقایسه کارایی این الگوریتم‌ها، در ابعاد کوچک مسأله از روش شاخه و حد توسط نرم‌افزار لینگو نیز استفاده‌شده است. در انتها نتیجه‌گیری و پیشنهاد‌هایی برای تحقیقات آتی بیان‌شده است .</p> <p style="text-align: justify;">A considerable amount of perishable products especially in the food and agriculture is corrupted annually due to the lack of effective mechanism in the supply chain. So, in this study, we tried to improve these unfavorable conditions by designing an efficient supply chain network minimizing costs for perishable products. Due to lack of adequate researches in the field of perishable supply chain network design, this study can be considered as one of the basic research in this field. In order to analysis and verify the proposed model, a case study in Mazandaran province has been applied. Since the proposed model on a large scale problem is NP-<em>hard</em>, therefore, the meta-heuristic algorithms are developed to solve the problem. It should be noted that in order to compare the performance of these algorithms on the small size problems, the branch and bound method via Lingo software is used. Finally, conclusions and suggestions for future research are presented.</p> زنجیره تأمین محصولات فاسد شدنی, الگوریتم های فراابتکاری, برنامه‌ریزی خطی, روش شاخه و حد. Perishable products supply chain, Metaheuristic, Linear programming, branch and bound method. 15 34 http://jamlu.lahijan.iau.ir/browse.php?a_code=A-11-1148-1&slc_lang=fa&sid=1 Armin Cheraghalipour آرمین چراغعلی پور bmtarmin@yahoo.com 10031947532846005017 10031947532846005017 No University of Science and Technology of Mazandaran دانشگاه علم و فناوری مازندران Mohammad Mahdi Paydar محمد مهدی پایدار paydar@nit.ac.ir 10031947532846005018 10031947532846005018 Yes Babol University of Technology مازندران، بابل، دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل Mostafa Hajiaghaei-Keshteli مصطفی حاجی آقائی کشتلی mostafahaji@mazust.ac.ir 10031947532846005019 10031947532846005019 No University of Science and Technology of Mazandaran دانشگاه علم و فناوری مازندران