fa استفاده از مدل ناپارامتریک تصادفی فراگیر داده‌ها (StoNED) برای محاسبه کارایی انرژی تولید گندم در استان مازندران تخصصي Special پژوهشي Research <p>در تحقیق حاضر، شاخص‌های کارایی انرژی و کارایی فنی گندم‌کاران در استان مازندران محاسبه شده است. برای محاسبه کارایی فنی از مدل ناپارامتریک تصادفی فراگیر داده‌ها (StoNED) استفاده شد. این مدل تلفیقی از مدل ناپارامتریک تحلیل فراگیر داده‌ها که دارای قیود یکنواختی و تقعر است با مدل پارامتریک مرزی تصادفی می‌باشد. برای انجام این تحقیق از اطلاعات 375 کشاورز در سال 1391، استفاده شد. نتایج نشان داد که در تولید گندم، کود نیتروژن، بذر و سوخت به ترتیب با 7/41 ، 4/25 و 5/20 درصد بیشترین سهم از انرژی ورودی و نیروی انسانی با 2/0 درصد و علف کش با 5/0 درصد کمترین سهم از انرژی ورودی را به خود اختصاص داده&rlm;اند. در مجموع 5/15761 مگاژول بر هکتار انرژی ورودی و 8/62 مگاژول بر هکتار انرژی خروجی در سیستم تولید گندم محاسبه شد. حدود 7/20 درصد از انرژی&rlm;های ورودی در سیستم تولید گندم را انرژی&rlm;های مستقیم و 2/79 درصد از آن را انرژی&rlm;های غیر مستقیم تشکیل می&rlm;دهند. منابع انرژی تجدید پذیر حدود 6/25 درصد از کل انرژی&rlm;های ورودی و منابع انرژی تجدید ناپذیر حدود 3/74 درصد آن را تشکیل داده&rlm;اند. بهره‌وری انرژی 29/0 کیلوگرم بر مگاژول است و به این معنی است که هر واحد انرژی به طور متوسط می‌تواند فقط 29/0 کیلوگرم محصول تولید کند. میانگین کارایی انرژی برای هر هکتار گندم 99/3 می&rlm;باشد. انرژی خالص و ویژه نیز به ترتیب 9/47066 مگاژول بر هکتار و 4/3 مگاژول بر کیلوگرم بدست آمد. همچنین میانگین کارایی فنی، کارایی فنی خالص و کارایی مقیاس به ترتیب 46/0، 45/0 و 43/0 به دست آمد. حدود 4/46 درصد از مزارع دارای بازده ثابت نسبت به مقیاس، 8/24 درصد از مزارع دارای بازده نزولی نسبت به مقیاس و 8/28 درصد دارای بازده صعودی نسبت به مقیاس می‌باشند.</p> <p>In current research, energy efficiency and technical efficiency of wheat farmers were calculated in Mazandaran province. To estimate technical efficiency the Stochastic Nonparametric Envelopment of Data (StoNED) was used. The model incorporating nonparametric data envelopment analysis model which contain the smoothness and concavity constraints with stochastic frontier analysis model. The requirement data for this study was include 375 farmers in 2012. The results showed that in production of wheat, nitrogen, seed and fuel with 41.7, 25.4 and 20.5 percent have the largest proportion of input energy and manpower with 0.21 percent and herbicides with 0.53 percent have the lowest percentage of energy. A total of 15761.5 MJ of energy input and 62.8 MJ output energy in wheat production systems was calculated. About 20.7% of the input energy in wheat production systems was direct energy and 79.2% of its energy was indirect form. Renewable energy sources is about 25/6% of the total input energy and non-renewable energy sources is about 74.3%. Energy productivity is 0/29 MJ/ kg and means that each unit of energy can produce just 0/29 kg of product. Average energy efficiency per hectare obtained 3/99 for wheat. The net and specific energy were 47066.9 MJ/ha and 3.4 MJ/Kg respectively. The average technical efficiency, pure technical efficiency and scale efficiency was 0.46, 0.45 and 0.43, respectively. About 46.4% of the farms have constant returns to scale, 24.8% of the farms have diminishing returns to scale, and 28/8 percent is increasing returns to scale.</p> نسبت انرژی, مدل ناپارامتریک تصادفی فراگیر داده‌ها, کارایی فنی, گندم Energy Ratio, Stochastic Nonparametric Envelopment of Data, Technical Efficiency, Wheat 141 154 http://jamlu.lahijan.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-501-3&slc_lang=fa&sid=1 R. esfanjari kenari رضا اسفنجاری کناری esfanjari@guilan.ac.ir 10031947532846005936 10031947532846005936 Yes Faculty of Agricultural Sciences, University of Guilan اقتصاد کشاورزی، دانشکده علوم کشاورزی‬، دانشگاه گیلان، رشت